|
|||||||
|
|
|
|||||
|
|
|||||||
AKUPUNKTUR DERGİSİ . CİLT 14. SAYI 52 . YIL 2004
Abdulkadir ERENGÜL(*)
(*) Maltepe Kızılay Tıp Merkezi Akupunktur Servisi Şefi, Prof. Dr.
BEL AĞRISI (LUMBAL İSKİALJİ VE HERNİ DİSKAL)
ÖZET
Bu yazıda 1999 senesinden bu yana bel ağrıları şikayeti ile gelen ve akupunktur uyguladığımız 266 hastanın retrospektif olarak incelenmesinden bahsedilmiştir. Tedaviye 8-15 hafta devam edildi. Her tedavide akupunktur noktalarına iğne batırılarak 20-25 dakika cereyan verildi. Sonra 25 dakika süre ile Tens uygulandı. Gelen hastaların %71’ine yakın iyileşme görüldü ve 6 ay sonra bile hastalar iyileşmenin devam ettiğini bildirdiler.
ABSTRACT
In this article the treatment of patients “suffering from backpains” by acupuncture from 1999 to 2003 is discussed retrospectively. The treatment was carried out for 8-15 weeks. Each therapy session of 20-25 minutes needling and 25 minutes for Tens. Nearly %71 of the patients reported improvement after treatment. The therapy affected patients even after 6 months.
GİRİŞ
Memleketimizde son zamanlarda pek çok kimse bel ağrısından şikayet etmektedir. Hemen hemen 100 yetişkin hastanın 27’sinde bu şikayet görülür. Bu ağrılar özellikle bir travma olmadan da gelebilir ve ekserisinde tekrarlar. Çok nadir olarak da eski geçirilen bir travma veya ağır kaldırma da sebep olabilir. Bu bölgede meydana gelen çeşitli olaylar değişik şiddette ağrılara sebep olur. Sinir köklerinin sıkışması durumuna göre, ağrı ya belde kalmakta, ya da ayağa, hatta topuğa doğru dağılım göstermektedir.
Bel fıtığı rahatsızlığında ortak belirti ve şikayetler vardır. Mesela lokal olarak ortaya çıkan veya ait olduğu dermatomlar yönünde yayılan değişik karakterdeki ağrı, soğuk, rutubet ve ani hareketlerle ve refleks yolla artan adale gerilmesi, adale sertliği ve spazmı, pleksus veya sinir köküne baskı, parezi, hareketlerin kısıtlanması, alt ekstremitelerde kuvvet azalması ve ileri safhada kas atrofisi görülür. Bu ağrılarda muhtelif etiyolojik sebepler vardır:
1- Disk hernisinde:Öz geçmişinde bir zorlama ifadesi veya travma sonucu meydana gelen ağrılardır. Hareketi engellerler. Klinik ve nörolojik muayene çok önemlidir. Evvelce myelografi yapılırdı. Şimdi ise vertebral kolonun radyolojik muayenesi, BT ve MR çekilir.
2- Adale kasılması: Sırtta devamlı ağrı ve bel bölgesinde tutulma şeklinde olur. Hareket etmekle ağrının şiddeti artar.
3- Romatizmal ağrılar (intervertebral eklemlerin artiriti) bulunur. Bunların da sebebi soğuk ve rutubetli hava olur. Geceleri uzun müddet yatmakta ağrı şiddetlenir, fakat sabah hareketle ağrı geçer. Bazen lokal olarak kızartı, şişlik veya adale atrofisi olabilir.
Bel ağrılarında hareketsiz kalmak veya korku uyanması ağrıların husule gelmesini artırır, kas sertliklerinde akupunktur yüz güldürücü neticeler verir.
Siyatik, genellikle protüzyon veya disk hernisi yüzünden ortaya çıkan bir disko-radiküler sorun olarak bilinir. Diskoradiküler problem mekanik bir alana da taşar. Bu sinir kökünün veya ödem denilen enflamatuvar bir elemanın baskısı altında kalmasıdır. Sıkışma omuriliğim ve kılıfının konjestiyonla diğer bir mekanik etki altında kalmasıdır. Buna bir refleks müsküler lomber kasılmayı da eklemek gerekir. Akupunktur iğneleri ile tedavide lumboantaljik müsküler kasılma ve lokal enflamatuvar eleman üzerinde etki yapılır ve vakaların %75’e yakın bir kısmında ağrı ortadan kalkar.
Eğer ağrılar uzun süredir varsa, daha fazla tedavi gerekir ve başarı şansı azalır. Hastalar ağrının başlangıcında tedaviye gelirlerse ve mekanik baskı meydana gelmemişse başarı şansı daha fazladır.
HASTA VE METOD
Beş sene içinde tedavi ettiğimiz 71 hasta erkek ve 195 hasta kadın incelendi. Hastalar 27 ile 86 yaş arasında idiler. Şu özelliği olan hastalar tedaviye alındı:1- Nörolojik ve ortopedik olarak ameliyat endikasyonu konmayan vakalar. 2- Nörolojik kaybı olmayan vakalar.3- Geçmişte konservatif tedavi gören vakalar.
Bütün hastalar akupunktur tedavisine gelmeden önce ev doktoru, ortopedist ve nöroloğa gitmişler ve ilaç tedavisi, fizik tedavi ve infiltrasyon anestezisi görmüşler ve bunlardan bir netice alamamışlardır. Hepsinde ağrı şikayeti doktora sevkettiren bir semptom olmuştur.
Hastalar haftada bir veya iki defa geldiler ve tedavi 8-15 hafta sürdü. Her seans 20-25 dakika elektrostimülasyon ile geçti. İğneler vücutta 2.5x25 mm ve kulakta 2.5x13 mm kalınlıkta idiler.
UYGULADIĞIMIZ AKUPUNKTUR NOKTALARI
Kulakta: Shen-men noktası- Point de Jerome noktası- Anti agression noktası- ACTH noktası- Hypothalamus noktası- Diazem noktası- Böbreküstü bezi korrespondans noktası- Bourdiol noktası
Vücutta:
2 x İK-26-27-28-31-54-58-60YD -3-42X SK- 26-28-302X Mİ-36AD-15 Ruhsal etki için: 2xİK-102xSK-202xKa-3 YD-13-20
Bu noktalardan istenilenler kombine edilerek uygulandı.
Kulak kepçesi kullanılarak yapılan bel fıtığı tedavisinde aynı prensiplerden yola çıkılmaktadır. Ağrı kesici (endorfin), ödem çözücü (kortizon) ve adale gevşetici ve rahatlatıcı maddeler (diazem) aurikuloterapi aracılığıyla organizmada açığa çıkarılabilmektedir.
Aurikuloterapi ile, ağrı ve ödeme bağlı olarak sinir kökü üzerinde oluşmuş baskı bu şekilde kaldırılabilir. Hasta şikayetlerinin azalması ile birlikte harekete başlamalıdır. Ancak hastaya nasıl yatıp kalkması ve hangi hareketleri yapacağı muhakkak öğretilmelidir.
Rezidivlerden kaçınmak için hastanın tedaviden sonra 6 ay süre ile hareketlerde dikkatli olması, sırt adalelerini kuvvetlendirici hareketler uygulaması ve bu yüzden de sırt adalelerini atrofiye eden korseleri uzun süre kullanmaması gerekmektedir.
SONUÇ
Bu çalışmanın sonucu iki tabelada ortaya çıktı:
1- 8-15 akupunktur tedavisinden sonra alınan neticeler okundu.
2- Tedaviye başladıktan sonra 6 ay süre ile değerlendirildi.
Akupunktur tedavisinden sonra %71 hastada iyi sonuç, %17 hastada kısmen iyileşme ve %12 hastada gözetleme zamanında bir netice alınamadı.
Böylece bel ağrılarında akupunkturun etkili bir tedavi metodu olduğunu ve tecrübeli kişiler tarafından uygulandığında yüksek başarı elde edilebileceğini söyleyebiliriz.
KAYNAKLAR
1- Bahr, F.: Wissenschaftlicher Ohr akupunktur in der Praxis. Fischer Verlag, Heidelberg, 1978.
2- Elder, M.: Tilscher, H. Schmerzsyndrom der Wirbelsaule. Grundlagen, Diagnostik und Therapie 5. Neubearb. Auflage Hippokrates-Verlag Stuttgart, 1991.
3- Erengül, A.: Akupunktur Skriptumu. Nobel Kitapevi, 1990
4- İrawan, P.: Praxsstudie die Wirksamkeit der Ohr- und Körper akupunktur sowie der kombination aus beider Methoden bei Erkrankungen der Bewegung apparates. Deutsch Zeitschrift für Akupunktur, 36-2,S: 62-66, 1993
5- Kim, K.C., Yont, R.A.: The Effect of Acupunture on Low Back-Pain. Am Journal of Chinese Medicine-2,4, S: 421-428, 1974
6- Latinen, J.: Acupuncture and Transcutaneus Stimulation in Treatment of Chronic Sacrolumbalgia and İschialgia. Am J. of Chinese Medicine 4-2 S: 469-475, 1976
7- Loese, J.D., Bonica, J.J.: Low Backpain. Raven Press. New York, S:363-377, 1980.
8- Tilsch, H. , Eder, M.: Der Wirbelsaulent Patient. Ganzheitsmedicine, 3 Aufl. Springer-Verlag, 1989